Diagnose baarmoederkanker: maar wat is het precies?

Diagnose baarmoederkanker: maar wat is het precies?

Jaarlijks krijgen ongeveer 2000 vrouwen in Nederland de diagnose baarmoederkanker. Ik ben daar dit jaar, zoals je weet, één van. Toen ik dat hoorde had ik veel vragen. In dit artikel vertel ik je wat baarmoederkanker is, wat de symptomen zijn en wat de behandelmethoden zijn. En het meest belangrijke, ik vertel je ook de prognose die over het algemeen gegeven worden.

Cijfers over baarmoederkanker

In Nederland krijgen dus elk jaar ongeveer 2000 vrouwen de diagnose baarmoederkanker. In veel gevallen gaat het om kanker van het baarmoederslijmvlies. Baarmoederslijmvlieskanker kan in sommige gevallen een voorloper zijn van een andere vorm van baarmoederkanker. De meeste patiënten met baarmoederkanker zijn tussen de 55 en 80 jaar oud. Het komt vrij zelden bij vrouwen jonger dan 45 jaar voor.

diagnose baarmoederkanker
Afbeelding van Teyssier Gwenaelle via Pixabay

Drie verschillende soorten van deze kanker

Wanneer je naar baarmoederkanker kijkt kun je dit grofweg onder verdelen in:

  • Endometriumkanker
  • Myometriumkanker
  • Mixed mesodermale baarmoedertumor

Hieronder wordt elke vorm in het kort apart besproken.

Endometriumkanker

Een andere benaming voor endometriumkanker is baarmoederslijmvlieskanker. In 90-95% van alle gevallen gaat het om deze vorm, zo ook bij mij. Het ontstaat vanuit de binnenste slijmvlieslaag van de baarmoeder. Dit treedt meestal pas na de menopauze op.

Myometriumkanker

Deze vorm van baarmoederkanker staat ook wel bekend als baarmoedersarcoom. Er ontstaat een tumor in het bindweefsel of spierweefsel van de baarmoederwand. Ook deze vorm van kanker treedt vaak na de menopauze op. In 5-10% van de gevallen gaat het om myometriumkanker.

Mixed mesodermale baarmoedertumor

Deze vorm van kanker is zeldzaam. Het gaat hier om een combinatie van baarmoederslijmvlieskanker en myometriumkanker. Nadeel van deze vorm van kanker is dat de tumor in verschillende soorten weefsels zit en moeilijk te behandelen is. Gelukkig komt deze vorm van baarmoederkanker vrij weinig voor.

Afbeelding van LJNovaScotia via Pixabay

Oorzaken baarmoederkanker

Waardoor wordt baarmoederkanker veroorzaakt? De echte oorzaak is niet altijd duidelijk. Wel is bekend dat het vaker voorkomt bij vrouwen vanaf 55 jaar. Het vaakst komt het bij vrouwen in de leeftijd tussen de 55 en 65 jaar voor. Maar natuurlijk zijn er ook patiënten die jonger dan 55 jaar of ouder dan 65 jaar zijn.

Zoals bij elke aandoening zijn er een aantal risicofactoren. Bijvoorbeeld het hormoon oestrogeen. Wanneer dit in verhoogde concentraties of langdurig in het lichaam aanwezig is dan vergroot dit het risico op baarmoederkanker. Dit komt vooral bij vrouwen zonder kinderen voor. Of bij vrouwen die een hormoonbehandeling voor overgangsklachten ondergaan.

Een andere risicofactor kan overgewicht zijn. Vetcellen zijn namelijk in staat om het hormoon oestrogeen te produceren. Ook vrouwen die laat in de overgang komen (na het 52e jaar) lopen meer risico. Maar er zijn nog wel meer risicofactoren. Bijvoorbeeld diabetes (suikerziekte) en een hoge bloeddruk. Hieronder de belangrijkste oorzaken van baarmoederkanker op een rij:

  • Leeftijd
  • Laat in de overgang komen
  • Op jonge leeftijd menstrueren
  • Hormoonbehandeling voor de overgang
  • Overgewicht
  • Diabetes
  • Hoge bloeddruk

De symptomen: kanker herkennen

In tegenstelling tot veel andere soorten kanker zijn de symptomen van baarmoederkanker vrij duidelijk. De meeste patiënten hebben last van tussentijdse bloedingen, dus een bloeding tussen twee menstruaties door. Maar ook hevig menstrueren, of een extreem lange periode van menstrueren is één van de symptomen. Daarnaast kan sprake zijn van een grote hoeveelheid afscheiding en een onaangename geur. Veel patiënten hebben geen pijn, tenzij er uitzaaiingen zijn.

Bij mij was er sprake van een extreem lange periode van menstrueren met slechts hele korte momenten dat er niets aan de hand was er tussendoor. Doordat ik daar zelf gek van werd ben ik naar de huisarts en uiteindelijk de gynaecoloog gegaan. En gelukkig maar, anders was het misschien nog niet eens ontdekt.

Bij uitzaaiingen kunnen er andere symptomen of klachten ontstaan. Dit is afhankelijk van waar de tumor zich heeft uitgezaaid. In de blaas zijn dit klachten als vaak moeten plassen, incontinentie en pijn in het bekken. Uitzaaiingen naar de darmen geven onder andere een veranderd ontlastingspatroon en bloed bij de ontlasting. Maar dit zijn natuurlijk symptomen die ook verschillende andere oorzaken hebben.

Symptomen baarmoederkanker:

  • Tussentijdse bloedingen
  • Hevig of lang menstrueren
  • Veel afscheiding
  • Onaangename geur
  • Pijnklachten (bij uitzaaiingen)

Diagnose baarmoederkanker

Een enkele keer bloed verliezen tussen twee menstruaties door is op zich niet vreemd. Dit kan met de hormoonhuishouding te maken hebben. Sommige vrouwen verliezen ook wat bloed tijdens de eisprong. Het is daarom belangrijk om de normale cyclus te kennen. Bloedverlies na de menopauze is niet normaal.

Verlies je tussentijds bloed of zijn de menstruaties plots hevig? Laat dit dan zeker even nakijken. Bedenk dat het uitstrijkje bevolkingsonderzoek enkel bedoeld is om baarmoederhalskanker op te sporen. Hiermee kan geen baarmoederkanker aangetoond worden!

Een onderzoek met betrekking tot baarmoederkanker bestaat uit een inwendig onderzoek, echoscopie, curettage en soms een hysteroscopie. Bij een curettage wordt een klein beetje slijmvlies uit de baarmoeder verwijderd voor onderzoek. Bij een hysteroscopie kijkt men met een camera in de baarmoeder. Hierbij kunnen eventuele poliepen bijvoorbeeld in beeld gebracht worden. Aanvullende onderzoeken zijn een CT-scan, MRI of longfoto. Met aanvullend onderzoek kan de arts bekijken of de tumor zich heeft uitgebreid of dat er uitzaaiingen aanwezig zijn.

behandeling baarmoederkanker
Afbeelding van Alexandra_Koch via Pixabay

Behandeling baarmoederkanker

Baarmoederkanker wordt in vier stadia ingedeeld:

  • Stadium 1 – de tumor zit in de baarmoeder
  • Stadium 2 – tumor is doorgegroeid tot in de baarmoederhals
  • Stadium 3 – tumor is doorgegroeid naar de eierstokken, vagina of lymfeklieren
  • Stadium 4 – de tumor is doorgegroeid naar blaas of endeldarm. Of uitgezaaid naar andere organen, bijvoorbeeld de longen

Behandeling van baarmoederhalskanker is afhankelijk van de plaats en de grootte van de tumor, en de aan- of afwezigheid van uitzaaiingen. Hieronder vind je enkele behandelmethoden.

Operatieve ingreep

Bij een operatieve ingreep wordt een deel of de gehele baarmoeder verwijderd. Indien nodig worden ook de eileiders en eventueel de eierstokken verwijderd. Of een operatieve ingreep nodig is hangt van het stadium en de ernst van baarmoederhalskanker af. Bij mij werden tijdens de operatie de baarmoeder en eileiders verwijderd.

Uitwendige bestraling

Hierbij wordt gebruik gemaakt van elektronenstraling. Dit wordt op de tumor gericht waardoor kankercellen afsterven. Gezonde cellen worden ook aangetast, maar kunnen beter herstellen. Uitwendige bestraling kan bijwerkingen met zich mee brengen zoals haaruitval en misselijkheid.

Inwendige bestraling

Dan is er nog de inwendige bestraling als behandeling bij baarmoederkanker. Radioactief materiaal wordt in of in de buurt van de tumor gebracht. Dit moet de kankercellen doden. Gezonde cellen worden hierbij zoveel mogelijk gespaard.

Chemotherapie (chemokuur)

Bij chemotherapie wordt gebruik gemaakt van cytostatica. Dit zijn chemisch bewerkte medicijnen die celdeling remmen of kankercellen doden. Bij baarmoederkanker wordt niet altijd chemotherapie toegepast. Dit hangt weer van de ernst van de ziekte af. Ook chemotherapie kent een aantal bijwerkingen zoals haaruitval en misselijkheid. Daarnaast komt vermoeidheid ook veel voor. De arts bespreekt vooraf wat de bijwerkingen zijn.

Prognose baarmoederkanker

Veel patiënten willen de prognose baarmoederkanker weten. Hierbij wordt uitgegaan van de vijfjaarsoverleving. Dit zijn alle patiënten die vijf jaar na diagnose en behandeling nog in leven zijn.

  • Bij vroegtijdige ontdekking is de prognose gemiddeld 90%
  • Bij ontdekking in een vergevorderd stadium is de prognose gemiddeld 10%

Let op: de cijfers zijn gemiddelden, bespreek de prognose baarmoederkanker altijd met de behandelende arts. Deze kan hier meer over vertellen.

Tot zover dit informatieve artikel over de diagnose baarmoederkanker met natuurlijk mijn persoonlijke verhaal een klein beetje er tussendoor. Ik hoop dat je nu wat meer weet over baarmoederkanker. Nog één ding:

Twijfel jij over je klachten? Ga altijd naar een arts voor advies! En doe, wanneer je een uitnodiging krijgt, mee aan de bevolkingsonderzoeken.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Back To Top